Đắk Nông điện tử

Hệ thống đang tải nội dung!

Di chúc và điều mong muốn cuối cùng của Người

Cập nhật: 22/01/2019 | 10:01 G1T+7

Để xây dựng đất nước giàu mạnh, nhân tố hàng đầu là nguồn lực con người. Chủ tịch Hồ Chí Minh quan tâm “đầu tiên là công việc đối với con người”. Con người là tài nguyên quan trọng nhất của đất nước. Muốn xây dựng đất nước giàu mạnh thì phải coi trọng tài nguyên con người và dựa vào Nhân dân.

Chủ tịch Hồ Chí Minh tham gia trồng cây với nhân dân xã Vật Lại, huyện Ba Vì (Hà Tây cũ) mùa xuân năm 1969). Ảnh: Tư liệu

Để “phòng khi đi gặp cụ Các Mác, cụ Lênin và các vị cách mạng đàn anh khác, thì đồng bào cả nước và đồng chí trong Đảng khỏi cảm thấy đột ngột” (1), bắt đầu từ năm 1965, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết tài liệu “tuyệt đối bí mật” - Di chúc. Người viết Di chúc trong thời gian hơn 4 năm, khi đất nước đang giai đoạn cam go của cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ xâm lược. Thế nhưng, tài liệu “tuyệt đối bí mật” lại viết nhiều về tương lai. Bởi vậy, các nhà nghiên cứu chỉ ra rằng, Di chúc là kết tinh tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, với tinh thần là một cương lĩnh xây dựng đất nước sau chiến tranh.

Trong Di chúc, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ ra công cuộc xây dựng đất nước là “công việc rất to lớn, nặng nề và phức tạp, mà cũng là rất vẻ vang” (2). Người coi đó là cuộc chiến đấu khổng lồ “chống lại những gì đã cũ kỹ, hư hỏng, để tạo ra những cái mới mẻ, tốt tươi” (3). Ở những dòng cuối trong Di chúc, Người viết điều mong muốn cuối cùng là: “Toàn Đảng toàn dân ta đoàn kết phấn đấu, xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh, và góp phần xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng thế giới” (4).

Chủ tịch Hồ Chí Minh là vĩ nhân in đậm dấu ấn vào lịch sử dân tộc ta và lịch sử nhân loại trong thế kỷ XX. Hoài bão của Người về Việt Nam hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh ngày càng được các thế hệ cách mạng và Nhân dân ta hiện thực hóa. Trong quá trình hiện thực đó, mục tiêu quan trọng nhất là dân chủ và giàu mạnh. Hòa bình, thống nhất, độc lập là để dân chủ và giàu mạnh. Ngày nay, dân chủ và giàu mạnh tiếp tục được chúng ta nhấn mạnh trong mục tiêu phấn đấu: “Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”. Dân chủ ngày càng mở rộng và phát huy trong quá trình phát triển đất nước. Dân chủ giúp cho sự phát triển của đất nước không chỉ “giàu” mà còn “mạnh” hơn. Chúng ta hiểu, “giàu” là nặng về kinh tế và vật chất, còn “mạnh” thì gồm nhiều yếu tố hơn. Giàu mạnh không chỉ về kinh tế, vật chất mà phải là sức mạnh tổng hợp, bao gồm cả kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội. Làm được điều đó không hề dễ dàng. Ngay từ khi đất nước còn trong chiến tranh, Người đã chỉ ra “thắng đế quốc và phong kiến là tương đối dễ; thắng bần cùng và lạc hậu còn khó hơn nhiều” (5).

Để xây dựng đất nước giàu mạnh, nhân tố hàng đầu là nguồn lực con người. Chủ tịch Hồ Chí Minh quan tâm “đầu tiên là công việc đối với con người”. Con người là tài nguyên quan trọng nhất của đất nước. Muốn xây dựng đất nước giàu mạnh thì phải coi trọng tài nguyên con người và dựa vào Nhân dân. “Dễ mười lần không dân cũng chịu, khó vạn lần dân liệu cũng xong” (6). “Trong bầu trời không gì quý bằng Nhân dân. Trong thế giới không gì mạnh bằng lực lượng đoàn kết của Nhân dân” (7). Trong Di chúc, Người viết: “Nhân dân ta rất anh hùng, dũng cảm, hăng hái, cần cù. Từ ngày có Đảng, Nhân dân ta luôn luôn đi theo Đảng, rất trung thành với Đảng” (8). Để giành thắng lợi trong “cuộc chiến đấu khổng lồ” chống nghèo nàn, lạc hậu, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn: “cần phải động viên toàn dân, tổ chức và giáo dục toàn dân, dựa vào lực lượng vĩ đại của toàn dân” (9). Cùng với đề cập vai trò vĩ đại của Nhân dân trong sự nghiệp cách mạng, Người chỉ ra: “Đảng cần phải có kế hoạch thật tốt để phát triển kinh tế và văn hóa, nhằm không ngừng nâng cao đời sống của Nhân dân” (10).

Là người tổ chức, xây dựng và rèn luyện Đảng ta, Chủ tịch Hồ Chí Minh thấu hiểu sự lãnh đạo của Đảng là nhân tố hàng đầu để cách mạng thành công. Người viết trong Di chúc: “Trước hết nói về Đảng”. Chúng ta hiểu rằng, đảng cầm quyền có nguy cơ về chệch hướng đường lối và nguy cơ suy thoái về đạo đức của cán bộ, đảng viên. Chệch hướng về đường lối trong chiến tranh, phải trả giá bằng đau thương, mất mát. Chệch hướng đường lối trong thời kỳ xây dựng, phải trả giá bằng nghèo khổ, khó khăn, trì trệ, tụt hậu. Người nhắc nhở Đảng ta phải có kế hoạch thật tốt để tránh thiếu sót và sai lầm. Nội dung Di chúc mà Người viết vào năm 1968 nêu rõ: “Chúng ta phải có kế hoạch sẵn sàng, rõ ràng, chu đáo, để tránh khỏi bị động, thiếu sót và sai lầm” (11). Lý luận Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quá trình rèn luyện qua thực tiễn cách mạng giúp Đảng ta xác định con đường xây dựng đất nước ngày càng rõ ràng, chu đáo. Đó là tiền đề, là cơ sở để chúng ta tạo ra những cái mới mẻ, tốt tươi như Người căn dặn.

Muốn thực hiện được mong muốn, hoài bão trong Di chúc của Người thì Đảng phải mạnh. “Đảng mạnh là do chi bộ tốt. Chi bộ tốt là do các đảng viên đều tốt” (12). Trong nội dung Di chúc viết năm 1968, Người chỉ ra rằng: “việc cần phải làm trước tiên là chỉnh đốn lại Đảng”. Xây dựng, chỉnh đốn Đảng vừa là vấn đề thường xuyên vừa hết sức cấp thiết để chúng ta tránh thiếu sót và sai lầm. Xây dựng, chỉnh đốn Đảng để “làm cho mỗi đảng viên, mỗi đoàn viên, mỗi chi bộ đều ra sức làm tròn nhiệm vụ đảng giao phó cho mình, toàn tâm toàn ý phục vụ Nhân dân” (13). Người nhấn mạnh: “Đảng ta là một Đảng cầm quyền. Mỗi đảng viên và cán bộ phải thật sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, thật sự cần kiệm liêm chính, chí công vô tư. Phải giữ gìn Đảng ta thật trong sạch, phải xứng đáng là người lãnh đạo, là người đày tớ thật trung thành của Nhân dân” (14). Trong một đoạn văn ngắn mà Người nhiều lần dùng từ “thật” và “thật sự” cho thấy những mong muốn mạnh mẽ đối với Đảng và từng đảng viên của chúng ta. Để chúng ta “thật” và “thật sự”, Người căn dặn, các đồng chí từ Trung ương đến các chi bộ phải đoàn kết và giữ gìn sự đoàn kết nhất trí của Đảng như giữ gìn con ngươi của mắt mình. Muốn vậy phải “thực hành dân chủ rộng rãi, thường xuyên và nghiêm chỉnh tự phê bình và phê bình. Phải có tình đồng chí thương yêu lẫn nhau” (15). Đây là điều rất quan trọng để tránh nguy cơ, thách thức suy thoái đạo đức của cán bộ, đảng viên trong điều kiện đảng cầm quyền. Lưu ý rằng, cũng là thể hiện dân chủ nhưng Người căn dặn phải “thực hành dân chủ rộng rãi”. Về tự phê bình và phê bình, Người yêu cầu phải “thường xuyên và nghiêm chỉnh”. Tự phê bình và phê bình nghiêm túc, chân thành, có tình thương yêu lẫn nhau thì sẽ tránh được bệnh hình thức hoặc “đấu đá”, “bằng lòng trước mặt, hục hặc sau lưng”. Có như vậy thì chúng ta mới “thật” và “thật sự”.

590 học sinh Trường THCS Phạm Hồng Thái, xã Ea Pô (Cư Jút) bước vào năm học mới 2018-2019. Ảnh: Đặng Hiền

Trong những dòng cuối cùng của Di chúc, Chủ tịch Hồ Chí Minh mong muốn nước ta góp phần xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng thế giới. Ngày nay thế giới đang trong thời kỳ toàn cầu hóa. Hòa bình, hợp tác và phát triển là xu thế của thời đại. Để đất nước phát triển trong xu thế đó nhất định phải chăm lo thế hệ cách mạng cho đời sau. Lời Người căn dặn từ nửa thế kỷ trước vẫn còn nguyên ý nghĩa cho ngày nay và mai sau: “Đảng cần phải chăm lo giáo dục đạo đức cách mạng cho họ, đào tạo họ thành những người thừa kế xây dựng xã hội chủ nghĩa vừa “hồng” vừa “chuyên”. Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết” (16).

Năm 1950, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói, suy cho cùng mọi vấn đề là vấn đề ở đời và làm người. “Ở đời và làm người là phải thương nước, thương dân, thương nhân loại đau khổ bị áp bức. Phải làm sao đóng góp làm cho nước được độc lập, dân được tự do, hạnh phúc, nhân loại khỏi đau khổ” (17). Từ thương nước, thương dân, thương nhân loại mà Người đã cống hiến và hy sinh cả đời mình để đem lại cuộc sống tự do, hạnh phúc cho Nhân dân, cho dân tộc và cho nhân loại. Đến trước lúc đi xa, trong những dòng cuối cùng của Di chúc, Người vẫn nhắc nhở chúng ta hoài bão lớn lao về con người, về một Việt Nam hùng cường và góp phần xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng thế giới.

Tư tưởng, đạo đức, phong cách và tấm gương vĩ đại của Hồ Chí Minh soi sáng, động viên Đảng và Nhân dân ta tin tưởng, vững vàng trong sự nghiệp cách mạng. Quyết tâm mạnh mẽ và hành động kiên quyết trong xây dựng, chỉnh đốn Đảng, sắp xếp tổ chức bộ máy, tăng cường đoàn kết, phát huy sức mạnh dân tộc mà chúng ta đang tiến hành là những cố gắng để thực hiện Di chúc và mong muốn của Người.

Ngọc Tú

*****

(1): CD room Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, xuất bản lần thứ ba, Hà Nội 2013, t.15, tr.621.

(2),(3): CD room Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, xuất bản lần thứ ba, Hà Nội 2013, t.15, tr.618.

(4): CD room Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, xuất bản lần thứ ba, Hà Nội 2013, t.15, tr.624.

(5): CD room Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, xuất bản lần thứ ba, Hà Nội 2013, t.12, tr.420.

(6): Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2002, t.12, tr.212

(7): Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội 2002, t.8, tr.276

(8),(9),(10),(13),(14),(15),(16): CD room Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, xuất bản lần thứ ba, Hà Nội 2013, t.15, tr 622.

(11): CD room Hồ Chí Minh toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, xuất bản lần thứ ba, Hà Nội 2013, t.15, tr.616.

(12): Hồ Chí Minh Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội 2002, t.12, tr.92

(17): Hồ Chí Minh: Nhà nước và pháp luật, Nxb. Pháp lý, Hà Nội 1985, tr.187

Chia sẻ với bạn bè

Facebook Twitter Google Pinterest Tin nhắn Email
Đóng lại